Honegger – Pacific 231

Arthur Honegger (1892-1955) werd uit Zwitserse ouders geboren in het Noord-Franse Le Havre. Hij studeerde zowel aan het conservatorium van Zürich als Parijs. Reeds als kind was hij verknocht aan de muziek van Bach en Beethoven. Zijn hele leven heeft hij zijn liefde voor deze componisten in ere gehouden.

Ondanks zijn Zwitserse nationaliteit werd Honegger  lid van de ‘Groupe des six’. In beginsel was deze Franse componistengroep tegen de groot opgezette werken van Mahler, Bruckner en de muziekdrama’s van Wagner. Ook van het impressionisme moesten ze weinig hebben. Kleinschaligheid, humor, muziektheater, jazz en Zuid-Amerikaanse muziek stonden hoog in het vaandel. De groep was actief in de jaren 20 van de vorige eeuw. De leden waren Honegger, Milhaud, Auric, Poulenc, Durey en Taillefaire.

In tegenstelling tot andere leden van de Groupe des six was Honegger deels Duits georiënteerd. Ook het branie-achtige -- toch het visitekaartje van de groep -- was bij hem soms ver te zoeken. Honegger schreef zo’n 200 werken waarvan Pacific 231 misschien wel zijn meest uitgevoerde werk is. Populair zijn ook de 5 symfonieën, de oratoria  Jeanne d’Arc au bücher en Le roi David en het orkestwerk Rugby.

Wat eigenlijk als studie in acceleratie en ritme bedoeld was, werd een wereldhit. Pacific 231 uit het jaar 1923 is geïnspireerd op de driehonderd ton wegende hogesnelheidstrein Pacific 231. Het stuk uit 1923 begint met de stilstaande trein die allengs op stoom komt en steeds sneller gaat rijden. Die enorme Pacific 231 kon een voor die tijd ongelofelijke snelheid bereiken van maar liefst 120 kilometer per uur. Maar bij Honegger ging het meer om de beweging en niet om specifiek een rijdende trein te imiteren (wat er in alle opzichten wel op lijkt…).

De Amerikaan Steve Reich schreef in 1988 Different Trains, een werk voor strijkkwartet en tape. Het werk ontving hiervoor een Grammy Award. 

De eerste tonen van het Finlandia van Sibelius zouden het puffen van een stoomlocomotief moeten voorstellen.

HONEGGER PACIFIC 231 NUMMER 246