Szymanowsky – Vioolconcert

De Pool Karol Szymanowsky leefde van 1882 tot 1937. Hij studeerde aan de conservatoria van Berlijn en Warschau. Van het laatste conservatorium werd hij in 1926 directeur. Zijn Stabat Mater uit 1929 werd zijn meest bejubelde compositie. Opmerkelijk was dat de componist zelf niet religieus was. De tekst van het Stabat Mater zag hij als symbool voor het menselijk lijden.

In 1916 verscheen zijn Vioolconcert 1 opus 35. Hij schreef het werk in de Oekraïne in een landhuis op het platteland nabij Kiev. Omdat hij was afgekeurd voor militaire dienst ging het oorlogsgeweld goeddeels aan hem voorbij.

Zijn inspiratie haalde de componist uit het verhaal Sheherazade en het surrealistische gedicht ‘Meinacht’. Ook had hij een reis ondernomen naar Noord-Afrika. Misschien vandaar dat zijn Vioolconcert soms vreemd, verweg en geheimzinnigheid uitstraalt. In 1922 beleefde het Vioolconcert in Warschau haar première. Aanvankelijk moest men er aan wennen zodat het jaren duurde voordat topviolisten het op hun repertoire namen.

In het eendelige Vioolconcert laat Szymanowsky duidelijk zijn eigen stijl horen. In een psychedelische, mystieke sfeer verschijnt al snel de viool. Het werk wordt omschreven als Een dagdroom van blikkerend licht en een trillende atmosfeer… Na het hoofdthema dat verschillende keren wordt gevarieerd volgt een belangrijke cadens. De uitwerking van deze cadens werd gedaan door collega violist Paul Kochanski, waar het Vioolconcert aan opgedragen was.

Szymanowsky’s Tweede vioolconcert uit 1933 is donkerder, maar lyrisch en briljant geïnstrumenteerd. Het wordt minder uitgevoerd dan Vioolconcert 1.

SZYMANOWSKY VIOOLCONCERT NUMMER 947