Webern – Langsamer Satz

De in Wenen geboren componist Anton Webern (1883 – 1945) studeerde muziekwetenschap en promoveerde op een proefschrift over de Zuid Nederlandse componist Heinrich Isaac (1450 – 1517). Webern werd leerling van avant-garde componist Arnold Schönberg (1874 – 1942). Samen met hem en Alban Berg 1885 – 1935) zou hij de Tweede Weense School gaan vormen. Als beginnend componist had Webern weinig succes. Hij verdiende de kost met dirigeren.

De eerste werken van Webern behoren niet tot de toenmalige avant-garde. In 1904 verscheen zijn symfonisch gedicht Im Sommerwind, een stuk dat nog aansloot bij de laatromantiek. Een eveneens tonaal werk, zij het met veel chromatiek, van de componist is Langsamer Satz uit 1905. Andere werken zijn Passacalia voor orkest (1908), Kamermuziek en Liederen. Later, van af plusminus 1925 zou hij zich toeleggen op de atonaliteit en of twaalftoonstechniek.

Het strijkkwartet Langsamer Satz is ontstaan tijdens een wandeltocht met Wilhelmine Mörtl zijn latere echtgenote. Webern legde uit dat zijn kwartet een ode aan de natuur betrof en aan het zorgeloze leven met zijn geliefde. Langsamer Satz heeft invloeden van het strijksextet Verklärte Nacht (1899) van zijn leermeester Arnold Schönberg.

Zijn onnatuurlijke dood staat in ieder muziekboek beschreven. Per vergissing werd hij doodgeschoten toen hij voor het huis een sigaret opstak. Het was 15 september 1945. De avondklok was ingegaan en er was een verbod op licht en vuur. Een Amerikaanse soldaat loste drie schoten op hem in de veronderstelling dar het om een voormalig SS-er zou gaan.

WEBERN LANGSAMER SATZ NUMMER 553