Debussy – La mer

Dichters en schilders hebben de loopbaan van de Franse componist Claude Debussy (1862-1918) beïnvloed. Zo kan het beroemde werk De zonsopgang (Impression, soleil levant) uit 1872 van de impressionistische schilder Claude Monet (1840 – 1926) vergeleken worden met de compositie La mer uit 1905 van Debussy, een belangrijk impressionistisch muziekstuk.

Claude Debussy, of Claude de France zoals hij zichzelf betitelde, wordt wel de eerste moderne componist genoemd. Debussy liet de traditionele muziekvormen los. Zo liet hij bijvoorbeeld de voor- en nazin van een melodie achterwege, paste Oosterse klanken toe, en wist daardoor een wat vage sfeer in zijn werken te scheppen die men vergeleek met de impressionistische schilders.

In de drie delen van La mer beschrijft de componist achtereenvolgens een ochtend aan zee, het spel van de golven en een dialoog van de wind met de zee. Door zijn vernuftige en kleurrijke manier van orkestreren, weet Debussy de zee bijna tastbaar op te roepen. Een niet geringe prestatie voor iemand die het werk ergens op een hotelkamer geschreven heeft. Het verhaal gaat dat Debussy in 1904 zijn vrouw verliet en met zijn vriendin naar het Engelse Eastbourne reisde. Aldaar schreef hij een van zijn mooiste orkestwerken La mer. De eerste uitvoering van het stuk had een negatieve pers.

1. De l’aube à midi sur la mer – 2. Jeux de vagues – 3. Dialogue du vent et de la mer

La mer ging in 1905 in première tijdens een expositie van een groep avant-gardistische Franse schilders die de ‘Wilden’ (Fauves) werden genoemd. De groep, met als voorman Henri Matisse, choqueerde het publiek door hun uitbundige en wereldvreemde kleurgebruik. De schilderijen kwamen tot stand door ongemengde kleuren te gebruiken, terwijl er nauwelijks schaduwwerking en licht/donker effecten werden gebruikt. Het fauvisme heeft een grote rol gespeeld in de ontwikkeling van de moderne schilderkunst in de twintigste eeuw.

DEBUSSY LA MER NUMMER 227